NGUỒN TIN: REUTERS
Thông tấn xã Bloomberg đưa tin: Ngoại Trưởng Trung Quốc Vương Nghị vào phút chót đã hủy bỏ cuộc hội đàm đã được định trước trong ngày 7 tháng 8, với Ngoại Trưởng Việt Nam Phạm Bình Minh vì tranh cãi về Biển Đông. Thông tin này cũng được tờ South China Morning Post xác nhận. Tuy nhiên nhật báo này cho biết, hiện chưa rõ cuộc hội đàm bị hủy bỏ vì lý do gì, nhưng nhấn mạnh là sự kiện này diễn ra sau khi ASEAN ban hành thông cáo chung. Theo thông tấn xã Bloomberg, Trung Quốc bất bình với ngôn từ trong thông cáo chung của ngoại trưởng các quốc gia ASEAN ban hành, vào tối Chủ nhật ngày 6 tháng 8, trong đó bày tỏ sự lo ngại trước việc Trung Quốc “bồi đắp các đảo tranh chấp, và quân sự hóa Biển Đông, làm xói mòn lòng tin, gia tăng căng thẳng và có thể làm tổn hại hòa bình, ổn định và an ninh khu vực.”
Trung Quốc đổ lỗi cho Việt Nam đã vận động, để thông cáo chung của ASEAN đề cập đến việc này. Tuy nhiên nhà cầm quyền Hà Nội đã gặp khó khăn, khi vận động các quốc gia ASEAN khác đồng ý với nội dung nói trên, trong thông cáo chung của các quốc gia có mối quan hệ thương mại và đầu tư chặt chẽ với Trung Quốc. Trong khi đó, nhật báo South China Morning Post trích dẫn lời của Ngoại Trưởng Vương Nghị nói rằng, “chỉ có một hay hai ngoại trưởng trong khối ASEAN bày tỏ mối lo ngại,về việc bồi đắp đảo” Ông cũng cho biết, “Trung Quốc đã ngưng, hoặc đã hoàn tất việc bồi đắp từ hai năm trước. Nếu có ai đó còn nói về bồi đắp đảo, thì đó không phải là Trung Quốc. Có lẽ nước nào đưa ra vấn đề này mới là nước đang bồi đắp đảo. ” Bản cuối cùng của thông báo chung được lựa chọn từ ngữ cẩn thận, để không làm mất lòng Trung Quốc.
Thông báo chung kêu gọi phi quân sự hóa Biển Đông, tái cam kết sự sẵn sàng của ASEAN để bắt đầu các cuộc đàm phán thực chất, về bộ quy tắc ứng xử với Bắc Kinh. Tuy nhiên văn bản này không đề cập rằng, bộ quy tắc ứng xử phải có tính ràng buộc về pháp lý. Trao đổi với nhật báo South China Morning Post, ông Hứa Lợi Bình, một nhà nghiên cứu cao cấp tại Viện Khoa Học Xã Hội Trung Quốc nói rằng, Bắc Kinh “bất bình trước lập trường của Việt Nam đối với các vấn đề trên biển,” và rằng việc hủy gặp này có thể được xem như là “lời cảnh cáo đối với Việt Nam.”